Betejë, guxim, mbështetje: Në bisedë me Dijana Jerković, kryetare e Shoqatës 'Jeta' Zenica
27. qershor 2023.
Pyetje për intervistën në blog – përfaqësuese e shoqatës së grave “Jeta” Zenica
Në një botë ku gjithnjë e më shumë gra ballafaqohen me diagnozën e kancerit të gjirit, themelimi dhe puna e organizatave që ofrojnë mbështetje po bëhet i domosdoshëm. Shoqata e grave “Jeta” nga Zenica është një nga ato shoqata të përkushtuara për të ofruar mbështetje, këshilla dhe mirëkuptim për të gjitha gratë që luftojnë me këtë sëmundje.
Qëllimi i kësaj interviste në blog është të tregojë punën e çmuar që këto organizata ofrojnë dhe të sqarojë rëndësinë e rolit të tyre në komunitetet lokale. Përmes pyetjeve që kemi përgatitur për përfaqësuesen e shoqatës “Jeta” nga Zenica, Dijana Jerković, duam të theksojmë specifikat e punës së tyre, sfidat me të cilat përballen gratë kur marrin diagnozën, si dhe rëndësinë e metodave të reja të diagnozës dhe trajtimit.
Kuptimi i përvojave të grave që kanë kaluar nëpër betejën me kancerin e gjirit do të na ndihmojë të kuptojmë më mirë se si mbështetja, kujdesi dhe udhëheqja profesionale mund të ndryshojnë rrugëtimin e tyre nga diagnoza deri te shërimi.
- A mund të na tregoni diçka më shumë rreth punës së shoqatës “Jeta” Zenica? Si vendosët të përfshiheni në këtë lloj mbështetjeje për gratë me kancer të gjirit në Zenicë?
Shoqata “Jeta” Zenica bashkon gra të prekura dhe të trajtuara nga kanceri i gjirit. Ekziston tashmë prej 19 vjetësh të gjata. Punojmë në mënyrë aktive në mbështetjen psikosociale të grave të prekura, si dhe në edukimin e popullatës së shëndetshme rreth kancerit të gjirit.
Në vetë shoqatën nuk janë vetëm gra të prekura nga kanceri i gjirit, por edhe gra të prekura nga lloje të tjera kancerësh, pra të gjitha ato që kanë pasur nevojë të bashkohen me shoqatën, të shkëmbejnë përvoja, mendime aty. Me ne janë edhe gra të shëndetshme që janë aty si mbështetje dhe që kanë dashur të japin kontributin e tyre për shoqatën.
Unë jam bashkuar me shoqatën si infermiere, para vetë sëmundjes sime, sepse puna me gratë e prekura më plotësonte, më motivonte, punoja në edukime. Pas kësaj kam marrë edhe unë vetë diagnozën e kancerit të gjirit, gjë që vetëm më ka lidhur më shumë me anëtaret e shoqatës, sepse atëherë ato ishin ato që më ndihmuan dhe më motivuan mua.
- Si mbështeten anëtaret e shoqatës “Jeta Zenica” mes veti? A organizon shoqata juaj ligjërata apo punëtori rreth metodave të reja të trajtimit të kancerit të gjirit?
Anëtaret ndihmojnë njëra-tjetrën duke pasur grupe vetëndihme, ato janë anëtare të prekura që kanë kaluar edukime dhe nga përvoja e tyre i japin këshilla gruas së sapoprekur, e motivojnë etj. Në edukime punojmë, deri tani nuk kemi pasur edukime të lidhura me metodat e reja të trajtimit të kancerit të gjirit, por do të na kënaqte të organizonim edukime të tilla sepse çdo informacion është shumë i dobishëm.
- Sipas përvojës suaj, cilat janë vështirësitë më të mëdha me të cilat përballen gratë në Zenicë kur marrin diagnozën e kancerit të gjirit? Si i ndihmon shoqata juaj gratë të përballen me këto sfida?
Vështirësitë më të mëdha me të cilat përballet një grua kur merr diagnozën e kancerit janë se si do ta pranojë “veten e re”, si do ta pranojë familja e saj diagnozën (rënien e flokëve, amputimin e gjirit), çfarë mund të bëjë për shëndetin e saj sa i përket ushqyerjes, forcimit të imunitetit.
Shoqata jonë, kryesisht te gratë e prekura, vepron në planin psikologjik. Gruaja duhet të kuptojë se nuk është vetëm. Shkëmbehen përvoja të grave që kanë kaluar nëpër sëmundje, më pas me gratë punon një psikolog traumash në grupe dhe individualisht. Kemi edhe terapi okupacionale ku gratë relaksohen dhe kanë shoqërim të këndshëm.
- Cilat janë mitet apo keqkuptimet më të shpeshta për kancerin e gjirit që keni hasur në punën tuaj?
Në shoqërinë tonë ka mbizotëruar prej kohësh mendimi se diagnoza e kancerit do të thotë vdekje, ne jemi ato që duam ta thyejmë këtë mendim, sepse për ne kjo përfaqëson një fazë të jetës që duhet ta kalojmë, një sprovë, një betejë. Por nga gjithçka përpiqemi të dalim si fituese, si gra të shëndetshme.
Gratë është shumë vështirë, për këtë arsye, t'i bindësh të kryejnë kontrolle parandaluese, prandaj duhet të punojmë në edukim, ndërgjegjësim, sepse forma e vetme e parandalimit është – zbulimi i hershëm.
- Si mund të ofrojë komuniteti në Zenicë mbështetje më të mirë për gratë që luftojnë me kancerin e gjirit?
Komuniteti mund të ofrojë mbështetje më të mirë duke na siguruar hapësirë më të madhe, pasi janë gjithnjë e më shumë gra të prekura, si dhe duke ndihmuar financiarisht punën e shoqatës, sepse ne nuk kemi asnjë burim të përhershëm financimi.
- A keni anëtare që kanë vendosur për testimin MammaPrint? Nëse po, cilat janë përvojat e tyre me këtë test?
Kemi anëtare në shoqatë që kanë bërë testin MammaPrint. Përvojat e tyre janë pozitive dhe sigurisht do ta rekomandonin edhe grave të tjera.
- Çfarë këshille do t'u jepnit grave në Zenicë që kanë marrë kohët e fundit diagnozën e kancerit të gjirit?
Grave që kanë marrë kohët e fundit diagnozën e kancerit të gjirit do t'u rekomandoja që patjetër të lajmërohen në shoqatë, ku do të shohin se nuk janë vetme në këtë sëmundje, ku do të marrin këshilla të mira se si të përballen, si të jetojnë më cilësisht, do të ndiejnë energjinë pozitive që mbizotëron në shoqatë, sepse pikëpamjet tona për jetën dhe gjërat janë krejtësisht të ndryshuara.




