Për pacientët / Blog

Nëntipet molekulare të kancerit të gjirit

7. mars 2025.

Nëntipet molekulare të kancerit të gjirit

Nëntipi molekular i kancerit të gjirit mund t'ju ndihmojë juve dhe mjekut tuaj të vendosni për trajtimin e duhur.

Mjekët e kanë pranuar prej kohësh se kanceri i gjirit mund të sillet ndryshe te persona të ndryshëm (për shembull, sa shpejt rritet ose sa e mundshme është që të kthehet përsëri). Ndërsa teknologjia ka avancuar, kanë evoluar edhe mënyrat me të cilat studiuesit mund të parashikojnë se si do të sillet një lloj i caktuar i kancerit të gjirit.

Nëntipi molekular përfaqëson një grup llojesh të kancerit të gjirit që ndajnë karakteristika të caktuara, siç është statusi i receptorëve hormonalë, dhe përdoret shpesh në kërkime. Kuptimi i nëntipit tuaj molekular mund t'ju ndihmojë në zgjedhjen e trajtimit.

Edhe pse përkufizimet vazhdojnë të evoluojnë, aktualisht ekzistojnë katër nëntipe kryesore molekulare të kancerit invaziv të gjirit:

  • Luminal A
  • Luminal B
  • HER2-enriched
  • Trefish negativ ose nëntip bazal (triple-negative ose basal-like)

Ndoshta në raportin tuaj patologjik do të shihni shprehje si receptor estrogjeni-pozitiv (ER+) ose HER2-negativ (HER2−), por nëntipet molekulare zakonisht nuk përmenden. Kjo sepse nëntipet molekulare të kancerit të gjirit përdoren kryesisht në kërkime dhe studime klinike. Studiuesit përdorin informacionet mbi nëntipet molekulare për të zhvilluar standarde trajtimi dhe terapi të reja.

Kanceri i gjirit Luminal A

Kanceri i gjirit Luminal A shpesh quhet kancer i gjirit me receptor hormonal pozitiv, HER2-negativ. Ai është receptor estrogjeni-pozitiv (ER+), receptor progesteroni-pozitiv (PR+) dhe HER2-negativ (HER2−), dhe ka gjithashtu nivele të ulëta të proteinës Ki-67, e cila kontrollon shpejtësinë e rritjes së qelizave kanceroze. Për shkak të nivelit të ulët të Ki-67, kanceri i gjirit luminal A zakonisht rritet më ngadalë se nëntipet e tjera, ka gradë më të ulët malinjiteti dhe përgjigjet mirë ndaj trajtimit.

Luminal A është nëntipi molekular më i shpeshtë i kancerit të gjirit, duke përbërë rreth 50% deri në 60% të të gjitha rasteve të kancerit të gjirit.

Mënyrat e zakonshme të trajtimit të kancerit të gjirit Luminal A përfshijnë:

  • ndërhyrje kirurgjikale
  • radioterapi
  • terapi hormonale
  • kimioterapi në disa raste

Kanceri i gjirit Luminal B

Kanceri i gjirit Luminal B është gjithashtu me receptor hormonal pozitiv dhe mund të jetë HER2-pozitiv ose HER2-negativ.

Ky nëntip i kancerit të gjirit është pozitiv për njërin nga receptorët hormonalë – estrogjen ose progesteron. Në shumicën e rasteve, kanceri i gjirit luminal B është receptor estrogjeni-pozitiv (ER+), por disa raste mund të jenë receptor progesteroni-pozitiv (PR+). Kanceri i gjirit luminal B ka nivel të lartë të proteinës Ki-67, që do të thotë se qelizat kanceroze rriten më shpejt se te nëntipi luminal A.

Kanceri i gjirit Luminal B është më i rrallë se nëntipi luminal A, duke përbërë rreth 15% deri në 20% të rasteve të kancerit të gjirit.

Në krahasim me kancerin e gjirit luminal A, kanceri i gjirit luminal B:

  • rritet më shpejt
  • ka gradë më të lartë malinjiteti
  • zakonisht është më i madh në madhësi
  • është më agresiv
  • ka nivele më të ulëta të receptorëve hormonalë
  • ka mundësi më të madhe të kthimit (ripërsëritjes)
  • ka prognozë më të keqe

Mënyrat e zakonshme të trajtimit të kancerit të gjirit Luminal B përfshijnë:

  • ndërhyrje kirurgjikale
  • radioterapi
  • kimioterapi
  • terapi të synuar, nëse kanceri është HER2-pozitiv
  • terapi hormonale, edhe pse kanceri i gjirit luminal B përgjigjet më dobët ndaj barnave hormonale krahasuar me nëntipin luminal A

Kanceri i gjirit HER2-enriched

Kanceri i gjirit HER2-enriched shpesh quhet kancer i gjirit HER2-pozitiv. Mund të jetë me receptor hormonal pozitiv ose negativ.

Kanceri i gjirit HER2-enriched përbën 10% deri në 15% të të gjitha rasteve të kancerit të gjirit.

Në krahasim me nëntipet luminal A dhe luminal B, kanceri i gjirit HER2-i pasuruar është:

  • me rritje më të shpejtë
  • më agresiv
  • me gradë më të lartë malinjiteti
  • diagnostikohet më shpesh në stade më të vonshme

Pa trajtim, kanceri i gjirit HER2-enriched ka prognozë më të keqe në krahasim me nëntipet luminale. Megjithatë, ekzistojnë disa barna që synojnë tumoret HER2-pozitive, duke përfshirë Herceptin (emri kimik: trastuzumab) dhe Perjeta (emri kimik: pertuzumab).

Mënyrat e zakonshme të trajtimit të kancerit të gjirit HER2-pozitiv përfshijnë:

  • ndërhyrje kirurgjikale
  • radioterapi
  • kimioterapi
  • terapi të synuar

Kanceri i gjirit trefish negativ ose bazal

Kanceri i gjirit trefish negativ ose bazal është receptor estrogjeni-negativ (ER−), receptor progesteroni-negativ (PR−) dhe HER2-negativ (HER2−).

Kanceri i gjirit trefish negativ është më i shpeshtë tek:

  • personat me mutacion BRCA1
  • gratë më të reja
  • gratë me origjinë afrikane dhe afro-amerikane

Globalisht, rreth 20% e të gjitha rasteve të kancerit të gjirit bëjnë pjesë në nëntipin trefish negativ. Sipas Shoqatës Amerikane të Kancerit (American Cancer Society), në Shtetet e Bashkuara kanceri i gjirit trefish negativ përbën 10% të të gjitha rasteve të kancerit të gjirit, por pothuajse 20% tek gratë me origjinë afrikane dhe afro-amerikane.

Në krahasim me kancerin luminal A, luminal B dhe HER2-pozitiv të gjirit, kanceri i gjirit trefish negativ është:

  • me rritje më të shpejtë
  • me gradë më të lartë malinjiteti
  • më agresiv

Për shkak se kanceri i gjirit trefish negativ nuk ka receptorë për estrogjen, progesteron dhe HER2, terapia hormonale dhe barnat anti-HER2 nuk janë efikase në trajtimin e tij.

Mënyrat e zakonshme të trajtimit të kancerit të gjirit trefish negativ përfshijnë:

  • ndërhyrje kirurgjikale
  • radioterapi
  • kimioterapi
  • imunoterapi

Më shumë informacione të dobishme mund të gjeni në blogun tonë. Mos harroni të lexoni edhe për tema të tjera.

Burimi: Breastcancer.org