Përfitimet e ushqyerjes së mirë gjatë trajtimit të kancerit

Kur jeni të shëndetshëm, zakonisht nuk është problem të merrni mjaftueshëm ushqim për nutrientët dhe kaloritë e nevojshme. Shumica e udhëzimeve për ushqyerje theksojnë rëndësinë e konsumimit të shumë perimeve, frutave dhe produkteve nga drithërat e plota; kufizimin e mishit të kuq, veçanërisht të përpunuar ose me shumë yndyrë; uljen e marrjes së yndyrave, sheqerit, alkoolit dhe kripës; si dhe mbajtjen e një peshe trupore të shëndetshme. Megjithatë, gjatë trajtimit të kancerit, kjo mund të jetë e vështirë, veçanërisht nëse keni efekte anësore ose nuk ndiheni mirë.

Ushqyerja e mirë është veçanërisht e rëndësishme për personat me kancer, sepse sëmundja dhe trajtimet e saj mund të ndryshojnë mënyrën se si hani, si dhe mënyrën se si trupi toleron ushqime të caktuara dhe përdor nutrientët.

Përshtatja e ushqyerjes gjatë trajtimit

Gjatë trajtimit të kancerit, mund të keni nevojë të përshtatni ushqyerjen për të forcuar organizmin dhe për të toleruar më lehtë efektet e sëmundjes dhe trajtimit të saj. Kjo mund të nënkuptojë konsumimin e ushqimeve që zakonisht nuk rekomandohen kur jeni me shëndet të mirë. Për shembull, mund t'ju duhen ushqime me shumë proteina ose kalori për ruajtjen e peshës, ose ushqime të ftohta, kremoze si akullorja apo shejqet me qumësht, nëse keni plagë në gojë ose fyt që e vështirësojnë konsumimin e ushqimit. Lloji i kancerit, mënyra e trajtimit dhe efektet anësore të pranishme duhen marrë parasysh gjatë përcaktimit të mënyrës më të mirë të marrjes së nutrientëve që i nevojiten trupit tuaj.

Qëllimet e ushqyerjes për personat me kancer

Nevojat ushqyese te personat me kancer ndryshojnë individualisht. Mjeku juaj mund t'ju ndihmojë të vendosni qëllime ushqyerjeje dhe të planifikoni mënyrat për t'i arritur ato. Ushqyerja e duhur gjatë trajtimit të kancerit mund t'ju ndihmojë të:

• Ndiheni më mirë.
• Ruani forcën dhe energjinë.
• Ruani peshën dhe rezervat e nutrientëve në trup.
• Toleroni më lehtë efektet anësore të trajtimit.
• Uleni rrezikun e infeksioneve.
• Shëroheni dhe rikuperoheni më shpejt.

Ushqyerja e duhur përfshin ushqime të larmishme për t'i siguruar trupit nutrientët e nevojshëm për të luftuar kancerin. Këta nutrientë përfshijnë proteina, yndyra, karbohidrate, ujë, vitamina dhe minerale.

Proteinat

Proteinat nevojiten për rritjen, riparimin e indeve të trupit dhe ruajtjen e një sistemi imunitar të shëndetshëm. Mungesa e proteinave mund të shkaktojë shpërbërjen e muskujve për energji, gjë që ngadalëson shërimin dhe zvogëlon rezistencën ndaj infeksioneve. Personat që vuajnë nga kanceri shpesh kanë nevojë për më shumë proteina se zakonisht. Pas operacionit, kimioterapisë ose radioterapisë, nevojiten proteina shtesë për shërimin e indeve dhe luftimin e infeksioneve.

Burime të mira të proteinave përfshijnë: peshkun, shpendët, mishin e kuq pa yndyrë, vezët, produktet e qumështit me pak yndyrë, arrat dhe gjalpin e arrave, fasulet e thata, bizelet, thjerrëzat dhe produktet nga soja.

Yndyrat

Yndyrat luajnë rol të rëndësishëm në ushqyerje, duke i siguruar trupit një burim të pasur energjie. Trupi shpërbën yndyrat për të ruajtur energjinë, izoluar indet dhe transportuar lloje të caktuara vitaminash nëpërmjet gjakut.

Rekomandohet të zgjidhen yndyrat monoi pangopura (vaji i ullirit, vaji i canolës dhe kikirikëve) dhe polii pangopura (gjenden në vajra safllori, luledielli, misri dhe liri, si dhe në ushqime deti) më shpesh sesa yndyrat e ngopura ose yndyrat trans.

Yndyrat e ngopura gjenden kryesisht në ushqime me origjinë shtazore, si mishi, shpendët, qumështi i plotë ose pjesërisht i shkrirë, djathi dhe gjalpi. Marrja e tepërt mund të rrisë nivelin e kolesterolit dhe rrezikun për sëmundje kardiake. Më pak se 10% e kalorive ditore duhet të vijë nga yndyrat e ngopura.

Yndyrat trans gjenden kryesisht në snacks dhe produkte furre të bëra me vajra bimore pjesërisht të hidrogjenuara. Yndyrat trans mund të rrisin kolesterolin e keq dhe të ulin kolesterolin e mirë. Shmangini ato sa më shumë të jetë e mundur.

Karbohidratet

Karbohidratet janë burimi kryesor i energjisë për trupin. Ato sigurojnë karburant për aktivitetin fizik dhe funksionimin e duhur të organeve. Burimet më të mira të karbohidrateve — fruta, perime dhe produkte nga drithërat e plota — gjithashtu sigurojnë vitamina, minerale, fibra dhe fitonutrientë (përbërje në bimë që mund të përmirësojnë shëndetin).

Fibrat, që janë pjesë e ushqimeve bimore, vijnë në dy lloje: fibrat e patretshme ndihmojnë që mbeturinat të nxirren më shpejt nga trupi, ndërsa fibrat e tretshme lidhin ujin në jashtëqitje dhe e mbajnë atë të butë.

Burime të tjera të karbohidrateve përfshijnë bukën, patatet, orizin, makaronat, misrin, bizelet dhe fasulet. Ëmbëlsirat (deserte, karamele, pije me sheqer të shtuar) përmbajnë karbohidrate, por ofrojnë pak vitamina, minerale ose fitonutrientë.

Uji

Uji dhe lëngjet janë jetike për shëndetin. Të gjitha qelizat në trup kanë nevojë për ujë për të funksionuar siç duhet. Nëse nuk merrni mjaftueshëm lëng ose humbni lëng për shkak të të vjellave apo diarresë, mund të dehidratoheni, gjë që mund të çojë në çekuilibër serioz mineralesh në trup. Përveç ushqimit, rekomandohet marrja e rreth katër gotave (2 litra) lëng në ditë. Nevoja për lëng mund të jetë e rritur gjatë trajtimit.

Vitaminat dhe mineralet

Trupi ka nevojë për vitamina dhe minerale për të funksionuar siç duhet dhe për të përdorur energjinë nga ushqimi. Shumicën e vitaminave dhe mineraleve mund t'i merrni nga një ushqim i ekuilibruar, por gjatë trajtimit të kancerit, efektet anësore mund ta vështirësojnë marrjen e ushqimit mjaftueshëm të larmishëm.

Nëse po mendoni për suplemente, konsultohuni me mjekun tuaj, sepse doza të mëdha vitaminash dhe mineralesh mund të ndërhyjnë në efikasitetin e kimioterapisë dhe radioterapisë.

Për informacione shtesë rreth fitonutrientëve, antioksidantëve, preparateve bimore dhe suplementeve, konsultohuni me mjekun ose dietologun tuaj.

Më shumë informacione të dobishme gjeni në blogun tonë.

Burimi: American Cancer Society