Kanceri i gjirit gjatë shtatzënisë
14. gusht 2024.

Kanceri i gjirit gjatë shtatzënisë nuk është i shpeshtë. Por, nëse ndjeni një gungë ose vëreni ndryshime shqetësuese në gjinj, njoftoni mjekun tuaj. Ekziston një sërë testesh që një grua shtatzënë mund t'i bëjë nëse dyshohet për kancer të gjirit. Gjithashtu, ekzistojnë opsione për trajtimin e kancerit të gjirit edhe kur jeni shtatzënë.
Nëse jeni shtatzënë dhe ju zbulohet kancer i gjirit, ai mund të quhet kancer gestacional i gjirit ose kancer i gjirit i lidhur me shtatzëninë (PABC).
Sa i shpeshtë është kanceri i gjirit gjatë shtatzënisë?
Kanceri i gjirit zbulohet te rreth 1 në çdo 3.000 gra shtatzëna. Ky është lloji më i shpeshtë i kancerit i zbuluar gjatë shtatzënisë.
Është më vështirë të zbulohet kanceri i gjirit gjatë shtatzënisë
Ndryshimet në nivelin e hormoneve gjatë shtatzënisë shkaktojnë ndryshime në gjinj. Gjinjtë mund të bëhen më të mëdhenj, të grumbulluar dhe/ose të ndjeshëm. Për këtë arsye mund të jetë më e vështirë për ju ose mjekun tuaj të vëreni një gungë kanceroze derisa ajo të bëhet mjaft e madhe.
Një arsye tjetër pse mund të jetë e vështirë të zbulohet herët kanceri i gjirit gjatë shtatzënisë është se shumë gra e shtyjnë kontrollin me mamografi deri pas shtatzënisë. Edhe kur gratë bëjnë mamografi, shtatzënia dhe ushqyerja me gji mund ta bëjnë indin e gjirit më të dendur, gjë që mund ta vështirësojë vërejtjen e kancerit të hershëm në mamografi.
Për shkak të këtyre sfidave, kur një grua shtatzënë zhvillon kancer të gjirit, ai shpesh diagnostikohet në një fazë më të vonshme sesa do të ishte rasti te gratë që nuk janë shtatzëna. Për shembull, ka më shumë gjasa që tashmë të jetë përhapur në limfonodët.
Për çfarë duhet të keni kujdes
Nëse ndjeni një gungë ose vëreni ndryshime të tjera në gjinj që ju shqetësojnë, mos i injoroni. Njoftoni menjëherë mjekun tuaj. Çdo ndryshim i dyshimtë në gji duhet të kontrollohet ose të biopsohet madje edhe përpara se të supozoni se është një përgjigje normale ndaj shtatzënisë.
Përveç ekzaminimit klinik të gjirit, disa lloje pamjesh mund të përdoren për të kontrolluar abnormalitetet e gjirit, nëse është e nevojshme. Zakonisht bëhet ultrazëri i gjirit dhe/ose mamografia. Biopsia e gjirit (heqja e një pjese të indit abnormal për të kontrolluar praninë e qelizave të kancerit) shpesh është një opsion tjetër, sidomos nëse testet me pamje tregojnë gjetje të dyshimtë.
A janë të sigurta mamografia dhe testet e tjera me pamje gjatë shtatzënisë?
Shqetësimi kryesor për çdo test radiologjik gjatë shtatzënisë është nëse do t'i ekspozohet fetusi në zhvillim ndaj rrezatimit, gjë që mund të jetë e dëmshme, sidomos gjatë tremujorit të parë.
Mamografia mund të zbulojë shumicën e kancereve të gjirit që fillojnë gjatë shtatzënisë, dhe përgjithësisht konsiderohet e sigurt të bëhet mamografi gjatë shtatzënisë. Sasia e rrezatimit e nevojshme për mamografi është e vogël, dhe rrezatimi është i fokusuar në gji, kështu që pjesa më e madhe nuk arrin në pjesë të tjera të trupit. Për mbrojtje shtesë, një mburojë plumbi vendoset mbi pjesën e poshtme të barkut për të parandaluar që rrezatimi të arrijë në mitër. Megjithatë, sasi të vogla rrezatimi mund të arrijnë te fetusi, dhe shkencëtarët nuk mund të thonë me siguri cilat janë efektet edhe të dozave shumë të vogla të rrezatimit tek foshnja e palindur.
Ekzaminimet me ultrazë të gjirit nuk përdorin rrezatim dhe konsiderohen të sigurta gjatë shtatzënisë. Ky është zakonisht një test i thjeshtë, prandaj shpesh përdoret si testi i parë për vlerësimin e një ndryshimi në gji (si një gungë) gjatë shtatzënisë.
Testet e tjera, si skanimi PET, skanimi i kockave dhe tomografia e kompjuterizuar (CT), ka të ngjarë ta ekspozojnë fetusin ndaj rrezatimit.
Rezonanca magnetike (RMN) nuk përdor rrezatim. Megjithatë, RMN e gjirit zakonisht kërkon që në gjak të injektohet një mjet kontrasti i quajtur gadolinium për të marrë pamje të dobishme. Ky kontrast mund të kalojë përmes placentës (organi që lidh nënën me fetusin) dhe është lidhur me abnormalitete të fetusit te kafshët laboratorike. Për këtë arsye mjekët zakonisht nuk rekomandojnë RMN të gjirit gjatë shtatzënisë.
Biopsia e gjirit gjatë shtatzënisë
Nëse një gungë e re në gji ose rezultat abnormal i pamjeve shkakton shqetësim për një ndryshim në gji që mund të jetë kanceroz, zakonisht bëhet biopsi. Gjatë biopsisë, copëza të vogla indi gjiri merren nga zona që shkakton shqetësim.
Teknika më e shpeshtë e biopsisë së gjirit është biopsia me gjilpërë të trashë (core needle), e cila përdor një gjilpërë të zbrazët për të hequr pjesë të indit të gjirit. Kjo zakonisht bëhet si procedurë ambulatore, edhe nëse jeni shtatzënë. Më shpesh përdoret ilaç për anestezi lokale për të mpirë vetëm zonën e gjirit ku do të bëhet biopsia. Kjo paraqet rrezik të vogël për fetusin.
Nëse biopsia me gjilpërë nuk jep një përgjigje të qartë, biopsia kirurgjikale zakonisht është hapi tjetër. Për këtë lloj biopsie, një copë më e madhe indi gjiri hiqet nëpërmjet një prerje të vogël (incizioni) në gji. Biopsitë kirurgjikale shpesh bëhen nën anestezi të përgjithshme (kur ju jepet ilaç që ju vë në gjumë të thellë), gjë që mban një rrezik të vogël për fetusin.
Testet radiologjike për përcaktimin e stadit të kancerit të gjirit
Nëse zbulohet kanceri i gjirit, mund t'ju duhen teste të tjera për të përcaktuar nëse qelizat e kancerit janë përhapur brenda gjirit ose në pjesë të tjera të trupit. Ky proces quhet përcaktim i stadit. Mund të nevojiten teste të ndryshme për përcaktim të stadit, në varësi të situatës suaj.
Siç u përmend më lart, ekzaminimet me ultrazë nuk përdorin rrezatim dhe janë të sigurta gjatë shtatzënisë.
Ndonjëherë nevojiten radiografitë e kraharorit për të marrë vendime për trajtimin. Ato përdorin sasi të vogla rrezatimi për të bërë pamje. Konsiderohet përgjithësisht e sigurt të bëhet radiografi e kraharorit gjatë shtatzënisë, për sa kohë barku është i mbrojtur.
Testet e tjera, si skanimi PET, skanimi i kockave dhe tomografia e kompjuterizuar (CT), ka të ngjarë ta ekspozojnë fetusin ndaj rrezatimit. Këto teste nuk nevojiten shpesh për përcaktimin e stadit të kancerit të gjirit, sidomos nëse konsiderohet se kanceri është vetëm në gji. Nëse nevojitet një nga këto teste, mjekët mund të bëjnë përshtatje për të reduktuar sasinë e rrezatimit të cilës do t'i ekspozohet fetusi.
Trajtimi i kancerit
Trajtimi i kancerit të gjirit te gratë shtatzëna zakonisht është i ngjashëm me atë që përdoret për gratë që nuk janë shtatzëna, sidomos për kancerin e zbuluar në fazë të hershme, megjithëse mund të jenë të nevojshme disa përshtatje për të mbrojtur fetusin.
A mund të përhapet kanceri i gjirit te foshnja?
Asnjëherë nuk është vërtetuar se kanceri i gjirit mund të përhapet nga nëna te fetusi. Por, në disa raste të rralla, kanceri është përhapur në placentë (organin që lidh nënën me fetusin). Kjo mund të ndikojë në sasinë e lëndëve ushqyese që fetusi merr nga nëna.
Në blogun tonë lexoni informacione të tjera të dobishme.
Burimi: American Cancer Society




