Ushqimi i shëndetshëm dhe karcinoma e gjirit: Zbuloni fuqinë e pjatës suaj
14. gusht 2023.

Ushqimi i shëndetshëm ka përfitime të konsiderueshme për shëndetin dhe mirëqenien e përgjithshme. Në kombinim me aktivitetin fizik të rregullt, ushqimi i shëndetshëm ju jep energji për aktivitetet e përditshme dhe ju ndihmon të mbani peshë trupore të shëndetshme dhe të menaxhoni stresin. Në afat më të gjatë, ushqimi i shëndetshëm së bashku me aktivitetin fizik të rregullt përmirëson shëndetin tuaj të përgjithshëm, ul rrezikun për zhvillimin e sëmundjeve si diabeti dhe sëmundjet e zemrës dhe kontribuon në ndjenjën tuaj të mirëqenies.
Ushqimi i shëndetshëm është i rëndësishëm edhe për shumë persona që kanë kancer të gjirit. Përveç që ju ndihmon të ndiheni më mirë, ju mundëson të merrni kontroll mbi diçka, kur mund të duket sikur nuk keni shumë kontroll mbi jetën tuaj.
Ushqimi i shëndetshëm nënkupton konsumimin e një diete që përfshin larmi ushqimesh të shëndetshme (si p.sh. perime, bishtajore, fruta, proteina, ushqime të pasura me kalcium, bukë dhe drithëra integrale).
Është e mundur që të keni dëgjuar për dieta “të veçanta” për personat e diagnostikuar me kancer, megjithatë, nuk ka dëshmi shkencore që gratë e diagnostikuara me kancer të gjirit duhet të ndjekin një ushqim të veçantë ose të konsumojnë ushqime të caktuara për të parandaluar rikthimin e kancerit. Rekomandohet që gratë me kancer të gjirit të ndjekin të njëjtat udhëzime ushqimore që rekomandohen për të gjithë të rriturit. Ushqimi i shëndetshëm dhe i ekuilibruar përfshin ushqime nga këto pesë grupe ushqimesh:
- perime, bishtajore dhe fasule
- fruta
- drithëra (kryesisht integrale), si buka,
- orizi, makaronat, petët, thekët e tërshërës dhe kinoa
- mish dhe shpezë pa yndyrë, peshk, vezë, tofu, arra dhe fara
- produkte të qumështit (kryesisht me pak yndyrë), duke përfshirë qumësht, kos, djathë ose alternativa si bajame me lëvore, sardele të konservuara ose salmon.
Është gjithashtu e rëndësishme që të pini mjaftueshëm UJË çdo ditë. Këshilli Kombëtar për Shëndetësi dhe Kërkime Mjekësore (NHMRC) rekomandon që gratë e rritura të pinë çdo ditë tetë gota uji nga 250 ml (rreth 2 L). Më së miri është të pini ujë të thjeshtë, edhe pse edhe pijet e tjera me bazë uji, si çaji, mund të kontribuojnë në marrjen e përgjithshme të lëngjeve.
Acidet Yndyrore Omega-3:
Studimet kanë treguar se acidet yndyrore omega-3, që gjenden në peshq si salmoni, sardelet dhe skumbri, si dhe në arra, farat e linit dhe farat e chia, kanë një sërë efektesh të dobishme për shëndetin. Këto acide yndyrore, duke përfshirë EPA (acidi eikozapentaenoik) dhe DHA (acidi dokozaheksaenoik), kanë veti antiinflamatore që mund të ndihmojnë në uljen e inflamacionit kronik, i cili shpesh lidhet me rritjen e qelizave kanceroze. Gjithashtu, këto acide yndyrore mbështesin funksionimin optimal të zemrës, trurit dhe sistemit nervor, gjë që kontribuon në shëndetin e përgjithshëm të organizmit.
Ulja e Konsumit të Ushqimeve të Përpunuara:
Ushqimet e përpunuara, si ushqimi i shpejtë, pijet e gazuara, produktet e kripura të pasura me acide yndyrore trans dhe nivele të larta sheqeri, paraqesin një sfidë serioze për shëndetin. Konsumimi i këtyre ushqimeve lidhet me rrezik të shtuar për obezitet, diabet dhe sëmundje kardiake, gjë që mund të ndikojë indirekt në rritjen e rrezikut për zhvillimin e karcinomit të gjirit. Tepricat e ushqimeve të përpunuara mund të çojnë në çekuilibër të niveleve hormonale dhe inflamacion, duke krijuar një mjedis të favorshëm për zhvillimin e karcinomit. Në vend të kësaj, theksi duhet të vendoset te ushqimet e plota, frutat e freskëta, perimet, drithërat integrale dhe burimet e proteinave të shëndetshme, në mënyrë që organizmi të mbahet në gjendje optimale shëndetësore.
Ushqimet që duhen kufizuar
Disa produkte dhe pije kanë vlerë të ulët ushqyese dhe duhet të konsumohen herë pas here dhe në sasi të vogla.
- Ushqimet e pasura me sheqer dhe yndyra të ngopura
Rekomandohet ulja e konsumit të sheqerit dhe yndyrave të ngopura në ushqim. Ushqimet e pasura me sheqer dhe yndyra të ngopura përfshijnë biskota, ëmbëlsira, karamele, gjalpë, ajkë, ushqim të skuqur, patatina, ëmbëlsira brumi dhe pije të gazuara. Këto produkte dhe pije mund të kontribuojnë në shtimin e peshës dhe zhvillimin e sëmundjeve kronike si sëmundjet e zemrës dhe diabeti.
- Kripa
Edhe pse një sasi e caktuar kripe (natriumi) është e rëndësishme për shëndetin, kripa e tepërt mund të çojë në presion të lartë të gjakut, sëmundje të zemrës, goditje në tru dhe sëmundje të veshkave. Shumica e kripës që konsumojmë gjendet në ushqime të përpunuara dhe të paketuara, si patatina të skuqura, çips, arra të kripura, supa instant, perime të konservuara, byrekë, salcice, picë dhe gatime të gatshme.
- Alkooli
Ka dëshmi se alkooli mund të rrisë rrezikun për zhvillimin e kancerit të gjirit. Megjithatë, nuk është e qartë nëse alkooli rrit rrezikun e rikthimit të kancerit të gjirit (recidivit). Rekomandohet kufizimi i konsumit ditor të alkoolit për të ulur rrezikun e kancerit. Nëse konsumohen pije alkoolike, grave u rekomandohet të kufizojnë konsumin në jo më shumë se një pije në ditë. Për burrat, rekomandohet të kufizojnë konsumin e alkoolit në jo më shumë se dy pije në ditë.
Tabela më poshtë tregon numrin e rekomanduar ditor të “porcioneve” për secilën grup ushqimor dhe sa përmban një porcion.
Shënim: Porcionet ditore të rekomanduara ndryshojnë për burrat, gratë shtatzëna dhe gratë që ushqejnë me gji.

Rëndësia e Orarit të Duhur të Ushqyerjes në Luftën Kundër Karcinomit të Gjirit
- Mbajtja e Energjisë dhe Nutrientëve: Kur përballeni me karcinomin e gjirit, trajtimet si kimioterapia dhe radioterapia mund të shkaktojnë lodhje dhe uri të reduktuar. Planifikimi i duhur i vakteve mund t'ju ndihmojë të ruani një nivel të qëndrueshëm energjie dhe të siguroni marrjen e lëndëve ushqyese të nevojshme. Shpesh, konsumimi i vakteve më të vogla dhe më të shpeshta gjatë ditës mund të jetë më efikas se tri vakte të mëdha.
- Hidratimi dhe Eliminimi i Toksinave: Shpërndarja e duhur e lëngjeve gjatë ditës luan rol kyç në mbajtjen e hidratimit të organizmit dhe mbështetjen e funksionit të veshkave. Mbajtja e hidratimit adekuat i ndihmon organizmit të eliminojë toksinat dhe produktet e mbeturinave, gjë që është veçanërisht e rëndësishme gjatë trajtimeve si kimioterapia.
- Mbajtja e Peshës Trupore të Shëndetshme: Trajtime të caktuara për karcinomin e gjirit mund të shkaktojnë luhatje të peshës trupore. Orari i duhur i ushqyerjes, së bashku me zgjedhje cilësore ushqimesh, mund t'ju ndihmojë të mbani peshë trupore të shëndetshme. Duke planifikuar vaktet në mënyrë që mbështet ekuilibrin midis marrjes së kalorive dhe shpenzimit të energjisë, mund të kontribuoni në ruajtjen e forcës dhe vitalitetit.
- Menaxhimi i Efekteve Anësore të Trajtimit: Disa trajtime për karcinomin e gjirit mund të shkaktojnë të përziera, ndryshime në shijen e ushqimit ose vështirësi me tretjen. Planifikimi i duhur i vakteve mund të ndihmojë në uljen e këtyre efekteve anësore. Për shembull, konsumimi i vakteve të lehta para trajtimit ose marrja e porcioneve më të vogla ushqimi gjatë ditës mund të ndihmojë në tejkalimin e problemeve me tretjen.
- Stabiliteti Emocional: Orari i duhur i ushqyerjes gjithashtu mund të ketë ndikim pozitiv në shëndetin emocional. Vaktet e rregullta dhe të ekuilibruara mund të ndihmojnë në mbajtjen e stabilitetit të nivelit të sheqerit në gjak, gjë që mund të ndikojë pozitivisht në humorin dhe energjinë tuaj.
Në procesin e përballjes me sfidën e karcinomit të gjirit, çdo hap drejt shëndetit më të mirë ka rëndësi të veçantë. Në këtë frymë, kemi krijuar një mjet të veçantë – orarin e personalizuar të ushqyerjes, i cili ju mundëson të planifikoni me saktësi vaktet tuaja, duke ndjekur vlerat ushqyese dhe shënimet e rëndësishme. Ky orar është shoku juaj drejt ushqyerjes optimale gjatë kësaj periudhe sfiduese, duke ju dhënë kontroll mbi marrjen tuaj ditore të lëndëve ushqyese dhe duke mbështetur shërimin tuaj.





