Sistemi BI-RADS: Kategorizimi i gjetjeve nga imazheria e gjirit

BI-RADS është një sistem klasifikimi (vlerësimi) që mjekët përdorin për të kategorizuar rezultatet e mamografisë, ultrazërit të gjinjve dhe rezonancës magnetike (RM) të gjinjve.
Radiologët në Shtetet e Bashkuara dhe në disa vende të tjera përdorin një sistem të quajtur Breast Imaging Reporting and Data System, ose shkurt BI-RADS, për të raportuar gjetjet në mamografi, ultrazë të gjinjve ose RM të gjinjve. Kolegji Amerikan i Radiologjisë (American College of Radiology – ACR) e zhvilloi këtë sistem për të mundësuar një mënyrë të standardizuar me të cilën të gjithë radiologët kategorizojnë gjetjet dhe krijojnë plan për ndjekje të mëtejshme.

Pas kryerjes së mamografisë, ultrazërit të gjinjve ose RM të gjinjve, duhet të merrni një raport me shkrim që është i thjeshtë për t'u kuptuar. Ai raport mund të përmbajë ose jo informacione konkrete për vlerësimin BI-RADS — për shembull, mund të thotë vetëm se „nuk ka shenja kanceri“. Një version i veçantë i raportit i dërgohet mjekut që ka porositur mamografinë. Ai version gjithmonë përmban vlerësimet BI-RADS. (Mund të kërkoni një kopje të atij raporti nëse dëshironi.)

Kategoritë BI-RADS

Rezultatet në sistemin BI-RADS ndahen në kategori të shënuara me numra nga 0 deri në 6.
Të njëjtat kategori të numëruara përdoren për raportimin e gjetjeve në mamografi, ultrazë dhe RM të gjinjve. Megjithatë, rekomandimet për hapat e mëtejshëm mund të jenë të ndryshme.

Lexoni më shumë: Mamografia

Kategoria 0

Vlerësimi: Nevojitet përpunim diagnostik shtesë.
Kuptimi: Radiologut i nevojiten më shumë informacione para se të mund të japë një vlerësim BI-RADS. Mund të nevojitet, për shembull, krahasimi i imazheve me mamografi të mëparshme, kërkimi i imazheve shtesë (si pamje të zmadhuara), dhe/ose rekomandimi për ultrazë të gjinjve.
Hapat e mëtejshëm: Nevojitet përpunim shtesë para përcaktimit të kategorisë.

Kategoria 1

Vlerësimi: Negativ.
Kuptimi: Nuk ka anomali të rëndësishme ose të dukshme.
Hapat e mëtejshëm: Vazhdim me mamografitë e rregullta për skrining.

Kategoria 2

Vlerësimi: Gjetje beninje (jokancerogjene).
Kuptimi: Në imazh shihet diçka, si kalcifikime beninje ose fibroadenoma, që nuk është kancer.
Hapat e mëtejshëm: Vazhdim me mamografitë e rregullta për skrining.

Kategoria 3

Vlerësimi: Ka gjasa të jetë beninje.
Kuptimi: Në imazh është vërejtur diçka që ka shumë gjasa të mos jetë kancerogjene, por duhet ndjekur para mamografisë vjetore të radhës për të parë nëse ka ndryshime.
Hapat e mëtejshëm: Kryerja e një mamografie kontrolli pas 6 muajsh.

Kategoria 4

Vlerësimi: Anomali e dyshimtë.
Kuptimi: Në imazh ka diçka që duket e dyshimtë dhe mund të jetë kancer.
Hapat e mëtejshëm: Mjeku mund të kërkojë biopsi.

Kategoria 5

Vlerësimi: Shumë sugjeruese për malinjitet (kancer).
Kuptimi: Gjetja i ngjan shumë kancerit dhe ka shumë gjasa të jetë kancer.
Hapat e mëtejshëm: Nevojitet biopsi. Lexoni më shumë rreth biopsisë: Biopsia e gjirit

Kategoria 6

Vlerësimi: Malinjitet i konfirmuar me biopsi (kancer).
Kuptimi: Gjetjet në mamografi janë konfirmuar tashmë si kancer përmes biopsisë.
Hapat e mëtejshëm: Biopsia konfirmon praninë e kancerit para fillimit të trajtimit.

BI-RADS dhe dendësia e gjinjve

Rezultatet BI-RADS përfshijnë gjithashtu vlerësimin e dendësisë së gjinjve.
Të dish nëse ke gjinj të dendur është e rëndësishme sepse personat me strukturë të dendur të gjinjve mund të kenë rrezik të shtuar për zhvillimin e kancerit të gjirit (edhe nëse nuk kanë faktorë të tjerë rreziku). Është e rëndësishme edhe sepse indet e dendura mund ta vështirësojnë zbulimin e kancerit në mamografi.

Gjinjtë e dendur përmbajnë më shumë ind lidhor dhe gjëndror, e më pak ind dhjamor, në krahasim me gjinjtë që nuk janë të dendur. Mënyra e vetme për të ditur nëse keni gjinj të dendur është kryerja e mamografisë.

Vlerësimet BI-RADS të dendësisë së gjinjve janë në një shkallë nga A deri në D:

• (A) Kryesisht dhjamorë: Gjinjtë përbëhen kryesisht nga ind dhjamor, me shumë pak ind lidhor dhe gjëndror. Në mamografi të tilla, anomalitë ka gjasa të vërehen lehtë.

• (B) Dendësi e shpërndarë: Gjinjtë përmbajnë sasi të konsiderueshme indi dhjamor, por ekzistojnë edhe zona të veçanta indi lidhor dhe gjëndror.

• (C) Heterogjenisht të dendur: Gjinjtë kanë shumë zona indi lidhor dhe gjëndror të shpërndara në mënyrë të njëtrajtshme. Kjo mund ta vështirësojë vërejtjen e formacioneve më të vogla.

• (D) Jashtëzakonisht të dendur: Gjinjtë përmbajnë sasi të madhe indi lidhor dhe gjëndror. Kjo mund ta vështirësojë zbulimin e kancerit në mamografi sepse kanceri mund të „shkrihet“ me indin normal.

Nëse keni bërë mamografi dhe raporti juaj tregon se keni gjinj „heterogjenisht të dendur“ (C) ose „jashtëzakonisht të dendur“ (D) sipas sistemit BI-RADS (ose thjesht thotë se keni „gjinj të dendur“), pyesni mjekun tuaj nëse rekomandon ekzaminime diagnostikuese shtesë — si ultrazë i gjinjve ose RM e gjinjve — si pjesë e skriningut tuaj rutinor për kancerin e gjirit. Mjeku juaj do të marrë parasysh edhe faktorë të tjerë rreziku kur jep rekomandime për planin e kontrollit.

Lexoni më shumë rreth dendësisë së gjinjve: Çfarë do të thotë të kesh ind të dendur të gjirit?

Mos harroni të shikoni tekstet e tjera në blogun tonë.

Burimi: Breastcancer.org